---

---
A+ A A-

De Nieuwedijk, de batterij en het project Munnikenland

brboez20De Nieuwedijk, waaraan de Batterij van Brakel ligt,  vormde de scheiding tussen het polderdistrict Bommelerwaard beneden de Meidijk en de buitenpolder het Munnikenland. Uit een afschrift van een oorkonde uit 1487 blijkt dat toen een overeenkomst tussen Brakel en Poederoijen afgesloten is om samen een nieuwe dijk aan te leggen. De twee partijen zijn toen verschillende dingen overeengekomen. De dijk zou komen te liggen tussen De Waarddijk en de Sluis van Poederoijen. De heemraden zouden trachten de gronden zo goedkoop mogelijk te krijgen. De kosten van aanleg en onderhoud zouden per morgen grond gelijk zijn. De aanleg mocht de waterlozing door de sluis van Poederoijen niet belemmeren ( "ende mede dat die sluijse uijt weteren sal"). Elk dorp moest zijn eigen stuk dijk onderhouden, maar omdat het gericht Brakel een grote oppervlakte had, moest Brakel een extra stuk dijk, op grondgebied van Poederoijen onderhouden. Echter Poederoijen wilde op dit grondgebied wel het halsrecht behouden (het recht om over kwestie van moord en doodslag te oordelen). Verder werd nog bepaald hoeveel er meebetaald moest worden (tienden) door de bewoners en landeigenaren. Bij dijkdoorbraak elders zou men trachten door doorsteken van de Nieuwe dijk het water kwijt te raken, de schade zou dan voor gemeenschappelijke rekening hersteld moeten worden, de dijk zou dan ook een voet hoger worden gelegd dan ze al was. Deze overeenkomst regelde waarschijnlijk het beheer en onderhoud van de Nieuwe dijk tot 1838, toen het nieuw opgerichte polderdistrict Bommelerwaard beneden de Meidijk de taak van de dijkstoelen Brakel en Poederoijen overnam. Het fort aan de Nieuwe dijk stamt uit het eind van de negentiende eeuw. Na de Frans-Duitse oorlog van 1870 - 1871 ging men in Nederland de vestingen verbeteren. Er kwam een vestingwet in 1874, zodoende bouwde men ook in de periode 1879 - 1886 de Batterijen  Brakel en Poederoijen. De grond die vrij kwam bij het graven van de grachten werd gebruikt voor de omwalling die een hoogte van 7 meter boven het maaiveld moest hebben. En een breedte van 6 meter om de manschappen enige bescherming te bieden en om het fort bij inundatie droog te houden. Op de onderkomens bracht men een laag grond aan van 2 à 3 meter dikte. Tot 1956 hebben beide forten deel uitgemaakt van de rechtervleugel van de Nieuwe Hollandse waterlinie, een nationaal verdedigingsstelsel voor de verdediging van met name het Hollandse deel van Nederland. Het is in totaal 85 km lang en begint bij Muiden en Naarden, loopt via Utrecht-Oost en Asperen naar Gorinchem en zet zich voort in de Bommelerwaard-west en nog verder in het Land van Heusden en Altena (fort Giessen). Het gebied voor de linie kon onder water gezet worden om de vijand uit het oosten tegen te kunnen houden. In de Bommelerwaard zou het water dan staan tot aan de Zijving van Zuilichem/Brakel. Het stelsel is nooit gebruikt en raakte achterhaald door de komst van vliegtuigen die over de linie heen konden vliegen. De linie die momenteel door 27 gemeenten loopt,  heeft cultuurhistorische, natuur- en ecologische waarde, hoort tot het cultureel erfgoed van Nederland en staat inmiddels op de Werelderfgoedlijst van de UNESCO.

Door het project Munnikenland, ten westen van dit gebied,  verandert de omgeving. De Kaveling, het wandelpad langs de Nieuwedijk is in april 2013 geasfalteerd en te gebruiken als fietspad.

Informatie over het project Munnikenland is te vinden op de in deze link te vinden film.

Meer informatie staat op de projectwebsite  van het Waterschap Rivierenland

Luister naar radiofragmenten over de omgeving n.a.v. het project de Boezem van Brakel.

Bekijk in deze link de werkzaamheden rondom de aanleg van de Wakkere dijk (november 2015)

De Brakelse Boezem

© Stichting de Vier Heerlijkheden | Realisatie: @Lucinde
Wij gebruiken cookies om onze site optimaal te laten werken.